Tulafono Fa'avaomalo mo Aia Tatau a Manu: Alualu i Luma, Lu'itau, ma le Ala i Luma
Humane Foundation
O aia tatau a manu ua avea ma autu o talanoaga ma finauga mo le tele o seneturi, faatasi ai ma ē lagolagoina le taua mo le tausiga ma le puipuiga o manu. E ui ina i ai ni laasaga tetele i le atinaeina o tulafono mo le soifua manuia o manu i tausaga talu ai nei, ae sa i ai foi ni faafitauli ma luitau na taofia ai le alualu i luma. O lenei tusiga o le a tuuina atu ai se aotelega atoa o le tulaga o loʻo i ai nei o tulafono mo aia tatau a manu i le lalolagi atoa, e iloilo ai le alualu i luma ua faia ma faafitauli na feagai. Mai le fausiaina o maliega ma feagaiga faavaomalo i le faatinoina o tulafono ma tulafono faatonutonu i le tulaga faaleatunuu, o le a tatou suʻesuʻeina ai auala eseese ua faia e puipuia ai aia tatau a manu. E le gata i lea, o le a tatou talanoaina le matafaioi a vaega lagolago, ofisa o le malo, ma isi faalapotopotoga i le faatulagaina o le laufanua o tulafono mo aia tatau a manu. I le malamalama i le alualu i luma ma faafitauli o tulafono mo aia tatau a manu, e mafai ona tatou maua ni malamalamaaga i le tulaga o loʻo i ai nei o le soifua manuia o manu ma faailoa mai vaega e manaomia le gauai atu i ai ma le faaleleia atili.
Alualu i luma i le lalolagi atoa i aia tatau a manu
I tausaga talu ai nei, ua i ai ni laasaga taua i le alualu i luma i le lalolagi atoa mo aia tatau a manu. O taumafaiga e lagolagoina ma le faateleina o le malamalama o le lautele ua taitai atu ai i le faatinoina o tulafono malolosi mo le puipuiga o manu i le tele o atunuu. O nei tulafono e faamoemoe e puipuia ai le sauāina o manu, faalauiloa le agalelei, ma puipuia le soifua manuia o manu i tulaga eseese, e aofia ai faatoaga, suesuega, ma pisinisi faafiafia. E tele atunuu ua faia ni tulafono e faasaina ai faiga sauā e pei o le tofotofoina o manu mo mea teuteu, le faaaogaina o manu fe’ai i solo, ma fefaatauaiga o fulufulu manu. E le gata i lea, ua faateleina le iloaina o manu o ni tagata e iai lagona, e mafai ona oo i tiga faaletino ma faalelagona. O lenei suiga i le vaaiga ua uunaia ai le faalauiloaina o tulafono e faamuamua ai le soifua manuia o manu ma faamamafaina ai le tiutetauave tau amio e tausia ai i latou ma le agaalofa ma le faaaloalo. Peitai, e ui i nei mea ua ausia, ae o loo i ai pea galuega e tatau ona faia. O loo faaauau pea ona tuleia e le au lagolago manu ni tulafono malolosi, aemaise lava i vaega o loo taatele ai le sauāina o manu pe o loo manaomia ai e tulafono o loo i ai nisi faaleleia atili. I le tuuina atu o se aotelega o tulafono o aia tatau a manu i le lalolagi atoa, faamanatuina o manuia i tulafono e puipuia ai manu mai le sauāina, ma le faailoaina o vaega e manaomia ai nisi lagolago, o lenei aotelega i le lalolagi atoa o se punaoa taua mo le faalauiloaina o le alualu i luma atili i aia tatau a manu.
Tulafono malolosi, olaga lelei
O le tuʻuina atu o se aotelega o tulafono o aia tatau a manu i le lalolagi atoa, faʻamanatuina o manuia i tulafono e puipuia ai manu mai le sauā, ma faʻailoaina o vaega e manaʻomia ai le lagolago atili. O tulafono malolosi e taua tele i le fausiaina o ni olaga lelei mo manu e ala i le faʻatuina o ni taʻiala manino ma ni faʻasalaga mo i latou e faia ni faiga sauā. E avea o se mea e taofia ai ma auina atu ai se feʻau e le taliaina le sauāina o manu. O nei tulafono e fesoasoani foʻi e aʻoaʻoina ai tagata lautele e uiga i le taua o le faʻaaloalo ma le faʻatauaina o ola o manu. I le faʻatinoina ma le faʻamalosia o tulafono malolosi, e mafai ona tatou faʻamautinoa o loʻo maua e manu le puipuiga e tatau ai ma galulue agai i se lumanaʻi e faʻaaloalogia ai o latou aia tatau ma le soifua manuia i le lalolagi atoa. Peitaʻi, e taua tele le iloiloina pea ma faʻamalosia o tulafono o loʻo iai nei ina ia ogatasi ma tulaga faʻavae o le sosaiete ma luʻitau o loʻo tulaʻi mai, e pei o le faʻaaogaina o manu i pisinisi e pei o faʻatoʻaga fale gaosi oloa ma fefaʻatauaʻiga o fagafao mai fafo. E ala i le lagolagoina pea ma le galulue faʻatasi i le va o malo, faʻalapotopotoga, ma tagata taʻitoʻatasi, e mafai ona tatou faʻatinoina ni suiga lelei ma fausia se lalolagi lea e iʻu ai tulafono malolosi i ni olaga lelei mo tagata uma.
O le tuleia mo le suiga, ae le o le atoatoa
E ui e tāua le fa’ailoa ma le fa’amanatuina o manuia i tulafono o aia tatau a manu, ae e matuā tāua fo’i le iloa o le malaga agai i le puipuiga atoatoa mo manu o se faiga faifai pea. O le tuleia o suiga, ae lē o le atoatoa, o se mataupu faavae autū e fa’amalosia ai le lagolagoina lelei. E iloa ai o le alualu i luma e ausia e ala i le faia o ni la’asaga taua i luma, e tusa lava pe foliga mai e laiti pe a fa’atusatusa i le sini autū. O le taliaina o lenei mafaufauga e mafai ai ona tatou fausia se malosi ma faia ni suiga tumau. O le taula’i atu i fa’aleleiga fa’asolosolo, e mafai ona tatou musuia isi e auai i le fa’amoemoe ma galulue agai i se lumana’i e tausia ai manu ma le agaalofa ma le mamalu. O lenei taumafaiga fa’atasi ma le tautinoga e le maluelue e mafai ai ona tatou fa’aauau pea ona faia se sao taua i le vaega o tulafono o aia tatau a manu, ma fa’amautinoa ai se lalolagi sili atu mo tagata ola uma.
Manumalo faasaga i tulafono o le sauāina o manu
E tele manumalo mataʻina ua ausia i le vaega o tulafono o sauāga i manu, o loʻo faʻaalia ai le alualu i luma ua faia i le puipuia o aia tatau ma le soifua manuia o manu. I tausaga talu ai nei, e tele pulega faʻamasino ua faʻatulafonoina tulafono faʻamalosi e faʻatatau i le puipuia ma le faʻasalaina o faiga sauāga i manu. O nei tulafono e le gata ina taofia ai tagata solitulafono ae o loʻo auina atu ai foʻi se feʻau manino e le faʻatagaina le sauāina o manu. E le gata i lea, ua faia ni alualu i luma faʻaletulafono i le tulaga o le iloaina o manu o ni tagata e iai lagona ma a latou lava aia tatau ma mea e fiafia i ai. O lenei suiga i le vaʻaiga ua saunia ai le ala mo tulafono e sili atu ona atoatoa ma agaalofa e faʻailoa ai le taua o manu ma taumafai e puipuia lo latou soifua manuia. O ia manumalo o ni laʻasaga taua i taumafaiga faifai pea e fausia ai se sosaiete e sili atu ona amiotonu ma agaalofa mo tagata ola uma. Peitaʻi, o loʻo i ai pea galuega e tatau ona faia, aua o loʻo i ai vaega e le atoatoa ai tulafono o aia tatau a manu pe le lava. O le faʻaauau pea o le lagolagoina ma le galulue faʻatasi e taua tele i le foʻia o nei va ma le faʻamalosia atili o le faʻavae faʻaletulafono e faʻamautinoa ai le puipuiga atoatoa o manu mai sauāga.
Puipuia o ē vaivai, tau faasaga atu
A o tatou suʻesuʻeina le aotelega lautele o tulafono e uiga i aia tatau a manu, ua manino mai ai o le puipuia o ē vaivai ma le tetee atu i faiga sauā o autu autū ia. O le tuʻuina atu o se aotelega o tulafono o aia tatau a manu i le lalolagi atoa, faʻamanatuina o manuia i tulafono e puipuia ai manu mai faiga sauā, ma le faʻailoaina o vaega e manaʻomia ai le lagolago atili, o le faavae lea o la tatou suʻesuʻega atoatoa. E taua tele le iloa o le taua mo aia tatau a manu e sili atu nai lo na o ni faʻavae faaletulafono; o se taumafaiga faʻatasi e faʻamautinoa ai le soifua manuia ma le mamalu o manu uma. I le faʻamamafaina o le alualu i luma ma faʻaletonu i tulafono o aia tatau a manu, matou te taumafai e faʻamalamalamaina luʻitau o loʻo feagai pea ma le ausiaina o suiga taua ma faʻamalosia le faʻaauau pea o le tuuto atu i le puipuia o aia tatau a o tatou uso a tagata.
Alualu i luma i nofoaga e le'i mafaufauina
A o tatou faatautaia le laufanua faigata o tulafono tau aia tatau a manu, tatou te iloa ai le alualu i luma i nofoaga e leʻi mafaufauina. E ui e masani ona manatu o le alualu i luma i tulafono tau le soifua manuia o manu e faʻatapulaʻaina lava i atunuu tau atiina ae, o la tatou vaaiga lautele i le lalolagi atoa ua faaalia ai o loo aliaʻe mai suiga lelei mai tulimanu ofoofogia o le lalolagi. O atunuu ia sa masani ona le amanaiaina i lenei tulaga ua laa atu nei e faatino tulafono atoatoa e puipuia ai manu mai le sauā ma le faaaogaina sese. O nei ausia, e ui e le o iloa tele, ae e tatau ona aloaia ma avea o se moli o le faamoemoe mo tagata e lagolagoina manu i le lalolagi atoa. I le faamamafaina o nei punaoa e leʻi mafaufauina o le alualu i luma, matou te taumafai e faalauiloa se malamalamaga sili atu ona aofia ai ma atoatoa o le alualu i luma i tulafono tau aia tatau a manu i le lalolagi atoa.
Tu'ufa'atasi mo le soifua manuia o manu i le lalolagi atoa
E lē mafai ona fa’atauva’a le tāua o le autasi mo le soifua manuia o manu i le lalolagi atoa. O le tu’uina atu o se aotelega o tulafono o aia tatau a manu i le lalolagi atoa, o le fa’amanatuina o manuia i tulafono e puipuia ai manu mai le sauāina, ma le fa’ailoaina o vaega e mana’omia ai le lagolago atili o ni la’asaga taua ia i le ausiaina o se maliliega fa’alelalolagi i le soifua manuia o manu. O le potopoto fa’atasi, e mafai ai ona tatou fa’asoa atu le malamalama, fefa’asoaa’i faiga sili ona lelei, ma galulue fa’atasi i fuafuaga e fa’alauiloa ai le soifua manuia ma aia tatau a manu. Pe ala i fa’alapotopotoga fa’avaomalo, konafesi, po’o fa’alapotopotoga fa’avae, o le taumafaiga fa’atasi a tagata ta’ito’atasi ma nu’u e tuuto atu i le soifua manuia o manu e mafai ona aumaia ai ni suiga taua. O le autasi mo le soifua manuia o manu i le lalolagi atoa e fa’amautinoa ai e leai se manu e tu’ua ma saunia ai le ala mo se olaga e sili atu le agaalofa ma le fealofani i le va o tagata ma manu.
Lagolagoina se lumanaʻi manuia mo tagata
O le lagolagoina o se lumanaʻi agaalofa o le malosiaga autū lea o loʻo i tua atu o taumafaiga faifai pea e puipuia ma faʻalauiloa ai aia tatau a manu i le lalolagi atoa. E aofia ai le iloaina o le taua o tagata ola uma ma le galulue agai i se lalolagi e faʻamuamua ai lo latou soifua manuia. O lenei lagolago e aofia ai vaega eseese e pei o le taulimaina lelei o manu i faʻatoʻaga, faʻaumatia o suʻega manu , faʻamutaina o le faʻaaogaina o manu i faʻafiafiaga, ma le faʻalauiloaina o faiga faʻaauau ma le sauaina i pisinisi. E ala i le faʻalauiloaina, faʻatosinaina o manatu o tagata lautele, ma le auai i talanoaga aoga ma tagata faia tulafono ma i latou e aʻafia ai, e mafai ona tatou galulue agai i le fausiaina o se lumanaʻi e faʻaaloalogia ai manu, faʻaitiitia o latou mafatiaga, ma faʻamautuina o latou aia tatau. O lenei sailiga o se lumanaʻi agaalofa e manaʻomia ai le aʻoaʻoina pea, galulue faʻatasi, ma le tuuto faifai pea o tagata taʻitoʻatasi ma faʻalapotopotoga ua tautino atu e faʻamautinoa se lalolagi sili atu mo tagata ola uma.
I le faaiuga, ua faia e tulafono o aia tatau a manu ni laasaga taua i le lalolagi atoa, faatasi ai ma le faatinoina e atunuu o tulafono ma aiaiga eseese e puipuia ai le soifua manuia o manu. Peitai, o loo i ai pea le tele o faafitauli ma luitau o loo feagai ma le faamalosia o nei tulafono ma le faamautinoaina o loo tausia manu i se auala agaalofa. E taua mo tagata taitoatasi, faalapotopotoga, ma malo ona faaauau pea ona lagolagoina aia tatau a manu ma galulue agai i se togafitiga sili atu ona agaalofa ma amiotonu i manu. E na o le taumafaiga faifai pea ma le galulue faatasi e mafai ai ona tatou ausia le alualu i luma moni i lenei faamoemoega taua.